معين الدين محمد زمچى اسفزارى
319
روضات الجنات في اوصاف مدينه هرات ( فارسى )
« 1 » آه من سفر به غير اياب * و آه من حسرة على الباب « 2 » و چون نزديك سراپرده و كرياس « 3 » ايلخان رسيدند « 4 » چاوشان « 5 » و حجاب درگاه خليفه و پسران را با دو سه « 6 » مستخدم در خيمهء « 7 » تنگتر از چشم تركان و دل ايشان بازداشته و ديگران را راه ندادند ، و بعضى از خواص خليفه را برسم ماحضر شربت شهادت چشانيدند و ديگر روز هلاكو بقتل و غارت و نهب و اسرت « 8 » لشكر را فرمان داد و « 9 » به اول بار بارهء كه اشد از سد سكندر بود در خندقى كه از چاه بيژن « 10 » عميقتر مينمود انداختند و هردو را با شارع عام مساوى ساخت و خونريزى « 11 » بغايتى رسيد كه دجلهء ديگر از سيل خون « 12 » در ميان بغداد روان شد .
--> ( 1 ) - عبارت : [ آه من سفر به غير اياب و آه من حسرة على الباب ] از زيادات مج است . ( 2 ) - مج : چون . مك . مد : و چون . ( 3 ) - كرياس : بالاخانه . دربار پادشاه و امراء - فرهنگ آنندراج ( 4 ) - مج : ايلخان رسيدند چاوشان . مك . مد : ايلخانى چاوشان . ( 5 ) - چاوشان : چاوش وزن طاوس به زبان مغولى : نقيب قافله و لشگر . فرهنگ آنندراج . ( 6 ) - مج : باد و مستخدم . مك . مد : با دو سه مستخدم . ( 7 ) - مج : در خيمهء تنگتر از چشم تركان و دل ايشان بازداشته . مك . مد : در خيمه بازداشته . و كلمه « تنگ » در اصل « نيك » نوشته است و بمناسبت سياقت عبارت اصلاح گرديد . ( 8 ) - مج : و اسر لشگر . مك . مد : و اسرت لشكر . ( 9 ) - مج : داد ، به اول . مك . مد : داد و به اول . ( 10 ) - در اصل : چاه يثرب . ( 11 ) - مج : ساخت و بغايتى . مك . مد : ساخت و خونريزى بغايتى . و در اصل « خونريز » بوده قياسا اصلاح شد . ( 12 ) - مج : خون در ميان بغداد روان . مك : مد : خون روان .